Tóm tắt nhanh
- MacBook Pro với màn hình PROLED XDR là máy Mac đầu tiên có cảm ứng, xuất xưởng với macOS 27.2 và các điều chỉnh ban đầu cho thao tác ngón tay.
- macOS tự chuyển thao tác chạm thành click để nhiều ứng dụng hiện có hoạt động ngay; nhà phát triển có thể bổ sung trải nghiệm cảm ứng riêng.
- Apple nói hãng mới bắt đầu tối ưu macOS cho màn hình chạm. Các cải tiến tiếp theo được kỳ vọng trong macOS 28, nhưng Apple chưa công bố chi tiết.
- Cảm ứng bổ sung cách tương tác cho một số công việc, không thay thế bàn phím và trackpad; giá khởi điểm tại Mỹ là 2.899 USD, còn giá bán tại Việt Nam chưa được công bố.
MacBook Pro có màn hình cảm ứng không biến macOS thành iPadOS: phiên bản macOS 27.2 chỉ mở đầu bằng một số thao tác được tối ưu cho ngón tay, còn bàn phím và trackpad vẫn là cách điều khiển cốt lõi. Apple xác nhận hãng mới bắt đầu điều chỉnh hệ điều hành cho màn hình chạm, nên hướng đi đáng chú ý nằm ở cách cảm ứng được thêm vào mà không buộc người dùng đổi thói quen làm việc.
macOS 27.2 thêm cảm ứng mà không buộc ứng dụng cũ phải làm lại
Trên MacBook Pro trang bị PROLED XDR, macOS tự chuyển thao tác chạm thành click. Cách tương thích này giúp nhiều ứng dụng hiện có nhận đầu vào cảm ứng mà không cần nhà phát triển cập nhật ngay; đổi lại, trải nghiệm ban đầu chủ yếu là dùng ngón tay thay con trỏ ở những chỗ giao diện vốn đã có thể bấm.
Apple cũng mô tả các cử chỉ quen thuộc như cuộn trang, phóng to ảnh bằng hai ngón, kéo thả nội dung và sắp xếp cửa sổ. Trong các ứng dụng chuyên nghiệp, Logic Pro có bàn phím đa điểm và các phím hợp âm, nhịp trên màn hình; Final Cut Pro hỗ trợ đánh dấu đoạn, đặt clip và phóng to đường dựng. Đây là những thao tác có thể hưởng lợi từ việc chạm trực tiếp vào nội dung, thay vì cố biến toàn bộ giao diện máy tính thành giao diện điện thoại.
Danh sách ứng dụng Apple nêu gồm Notion, Canva, Zoom, bộ Microsoft Office, Lightroom, DaVinci Resolve và Blender. Tuy nhiên, hãng ghi chú một số ứng dụng sẽ có hỗ trợ cảm ứng vào cuối năm, vì vậy không nên hiểu rằng mọi tính năng đều sẵn sàng từ ngày đầu bán máy. Apple cũng đưa Dynamic Island lên Mac để truy cập Spotlight, Live Activities và Siri bằng thao tác chạm.
Apple giữ trải nghiệm Mac theo hướng bổ sung, không thay thế
Định hướng thận trọng có lý do thực tế: màn hình chạm hữu ích khi cần kéo một clip, chọn vùng trên thiết kế hoặc thao tác nhanh với cửa sổ, nhưng không làm bàn phím tắt và trackpad bỗng dưng kém cần thiết. Với công việc dài, con trỏ chính xác và phím tắt vẫn hợp hơn việc liên tục đưa tay lên màn hình. Cảm ứng vì thế giống một lối tương tác phụ cho đúng tình huống, không phải lời mời bỏ cách dùng Mac vốn có.
Nhà phát triển có thể dùng các API cử chỉ hệ thống mới để thiết kế thao tác riêng, thay vì chỉ dựa vào việc macOS chuyển chạm thành click. Apple còn cho biết nhà phát triển có thể thử nghiệm ứng dụng iOS và iPadOS trên màn hình MacBook Pro. Điều đó mở ra khả năng dùng Mac để kiểm tra ứng dụng di động, nhưng chưa đủ căn cứ để kết luận toàn bộ ứng dụng iPad sẽ chạy tối ưu trên máy tính.
Màn hình này không hỗ trợ Apple Pencil theo thông tin hiện có; các tính năng được mô tả xoay quanh thao tác bằng ngón tay. Chi tiết đó cũng đặt ranh giới cho mục đích sử dụng: đây không phải chiếc Mac thay thế bảng vẽ chuyên dụng, dù một số ứng dụng sáng tạo có thể hưởng lợi từ việc chạm trực tiếp lên canvas.
macOS 28 là kỳ vọng, chưa phải cam kết về những thay đổi cụ thể
Tại sự kiện ra mắt, một nhân viên Apple nói công ty mới bắt đầu tối ưu macOS cho màn hình cảm ứng. Chris Welch của Bloomberg đưa tin về phát biểu này; 9to5Mac cho biết những tinh chỉnh tiếp theo có thể xuất hiện cùng macOS 28 vào năm 2027. Đây là dự đoán về thời điểm, không phải danh sách tính năng hay lịch phát hành Apple đã xác nhận.
Vì vậy, người mua nên đánh giá chiếc máy dựa trên những gì macOS 27.2 làm được hiện tại, thay vì trả thêm tiền với kỳ vọng một bản cập nhật tương lai sẽ thay đổi cách dùng Mac. Nếu thường xuyên làm việc với timeline, mô hình 3D hoặc nhạc cụ ảo, thao tác trực tiếp có thể đáng giá; nếu chủ yếu gõ văn bản, lập trình và dùng trackpad, cảm ứng chưa phải lý do độc lập để nâng cấp.
Giá tại Mỹ đã có, thị trường Việt Nam chưa niêm yết
Apple công bố MacBook Pro 14 inch dùng M5 Pro và màn hình PROLED XDR có giá khởi điểm 2.899 USD tại Mỹ. Apple chưa công bố giá bán tại Việt Nam; mức quy đổi khoảng 73 triệu đồng chỉ để tham khảo, chưa gồm thuế, phí hay chênh lệch bán lẻ, nên không thể xem là giá trong nước.
Điểm cần theo dõi tiếp không chỉ là số lượng cử chỉ mới, mà là việc Apple có giữ được sự nhất quán giữa thao tác chạm, chuột và trackpad khi ứng dụng của bên thứ ba bắt đầu khai thác API mới hay không. macOS 27.2 cho thấy bước đầu của hãng là thêm lựa chọn vào giao diện hiện có; những thay đổi sâu hơn vẫn phải chờ thông tin chính thức.
Nguồn tham khảo: Apple Newsroom; 9to5Mac; The Mac Observer; Bloomberg.
