Chia sẻ đam mê công nghệ
Từ hãng

Windows Server 2028 bản Public Preview: boot từ ReFS, NVMe gốc bật mặc định và những điều kiện đi kèm

Microsoft mở Public Preview Windows Server 2028 với NVMe gốc bật mặc định, khởi động từ ReFS và suy luận AI chạy tại chỗ; chưa có ngày phát hành chính thức.

Card tăng tốc AI AMD Instinct MI350P PCIe
Card AMD Instinct MI350P dạng PCIe: đây là mảnh phần cứng đầu tiên Microsoft nêu tên cho kế hoạch chạy suy luận AI trên Windows Server, với bản preview dự kiến từ nửa đầu 2027. Ảnh: StorageReview / AMD.

Tóm tắt nhanh

  • Microsoft công bố Windows Server 2028 ở dạng Public Preview ngày 17/11/2026, phân phối qua Windows Server Insider Program; ngày phát hành chính thức chưa được công bố.
  • Về lưu trữ, bản này bật sẵn ngăn xếp NVMe gốc, hỗ trợ NVMe over TCP và RDMA, đồng thời cho phép khởi động từ ReFS (yêu cầu UEFI và đĩa GPT).
  • Về AI, Microsoft nhắm tới chạy suy luận ngay trên máy chủ doanh nghiệp với Foundry Local, Windows ML, vLLM và Llama.cpp; card AMD Instinct MI350P vào preview từ nửa đầu 2027.
  • Tại Việt Nam, hệ điều hành này chưa mở bán và chưa có giá; hiện chỉ có bản Insider để thử nghiệm.

Microsoft vừa mở bản Public Preview của Windows Server 2028 trên blog Tech Community của nhóm Windows Server, với ba trục chính là lưu trữ nhanh hơn (NVMe gốc bật mặc định, khởi động từ ReFS), bảo mật dựng sẵn từ đầu (Server Core gia cố, Trusted Launch cho máy ảo) và khả năng chạy suy luận AI trên hạ tầng doanh nghiệp tự quản thay vì chỉ trên đám mây. Bản dựng hiện có qua Windows Server Insider Program, còn các tính năng AI lai (hybrid intelligence) mới dành cho một số ít khách hàng trong chương trình truy cập sớm và có yêu cầu phần cứng riêng.

Đây là bản xem trước, chưa phải bản phát hành thương mại

Cần tách rõ hai thứ: những gì Microsoft đã cho thử ngay hôm nay và những gì mới là kế hoạch. NVMe gốc, khởi động từ ReFS, hardened Server Core, Trusted Launch và Intune cho Windows Server nằm ở nhóm đầu, có thể cài qua Insider Program. Hạ tầng suy luận AI nằm ở nhóm sau: Microsoft dùng các từ như “đang phát triển” và “đang làm việc để hỗ trợ” cho tầng nền tảng và runtime, còn card AMD Instinct MI350P chỉ vào preview từ nửa đầu năm 2027. Microsoft chưa nêu ngày phát hành chính thức, và tài liệu của hãng cũng ghi rõ ReFS boot vẫn thuộc diện preview, có thể thay đổi đáng kể trước khi ra bản hoàn chỉnh.

Với người quản trị ở Việt Nam, điều này quyết định cách đọc toàn bộ danh sách tính năng: đủ để dựng lab và đo thử trên phần cứng của mình, chưa đủ để đưa vào kế hoạch nâng cấp hệ thống đang chạy dịch vụ thật. Phiên bản này cũng chưa có giá bán hay kênh phân phối riêng tại Việt Nam.

Khởi động từ ReFS gom OS và dữ liệu về một hệ tệp, nhưng phân vùng phục hồi vẫn phải là NTFS

ReFS (Resilient File System) từ lâu chỉ dùng cho ổ dữ liệu; Windows Server 2028 cho phép dùng nó làm ổ khởi động. Theo tài liệu Microsoft Learn, lợi ích nằm ở các máy chủ lưu trữ chuyên dụng vốn đã dựa vào block cloning và integrity streams của ReFS: đưa luôn ổ hệ điều hành về ReFS thì cả máy chủ chạy trên một hệ tệp duy nhất. Tính năng này đã có trong các bản Insider Preview từ 11/02/2026, bản dựng tối thiểu là 29531.1000.260206-1841.

Điểm dễ bị hiểu nhầm là ReFS không thay NTFS hoàn toàn trên đĩa cài đặt. ReFS không hỗ trợ thu nhỏ phân vùng (volume shrink), nên Windows Setup không tự tạo được phân vùng Windows Recovery Environment (WinRE) như khi cài trên NTFS. File trả lời unattend phải khai báo bốn phân vùng một cách tường minh: EFI System Partition FAT32 200 MB (300 MB với đĩa 4Kn), Microsoft Reserved 16 MB, phân vùng Windows định dạng ReFS chiếm phần còn lại, và phân vùng WinRE định dạng NTFS 2 GB đặt ngay sau phân vùng Windows. Nếu bỏ qua phân vùng WinRE, hệ điều hành vẫn cài được trên ReFS nhưng tính năng sửa lỗi tự động và khởi động phục hồi của BitLocker sẽ không hoạt động.

Thứ tựPhân vùngHệ tệpDung lượng khuyến nghị
1EFI System Partition (ESP)FAT32200 MB (đĩa 512/512e) hoặc 300 MB (đĩa 4Kn)
2Microsoft Reserved (MSR)(không có)16 MB
3Windows (OS)ReFSPhần còn lại, trừ phân vùng phục hồi
4Windows Recovery (WinRE)NTFS2 GB

Số liệu: Microsoft Learn, “ReFS Boot Volume Setup for Windows Server (preview)”.

Giới hạn thứ hai là nền tảng: ReFS boot đòi hỏi firmware UEFI và đĩa phân vùng GPT, không dùng được với BIOS legacy hay máy ảo Hyper-V thế hệ 1. Vì ReFS không thu nhỏ được, kích thước từng phân vùng phải tính đúng từ đầu; muốn nới phân vùng recovery về sau thì không lấy lại dung lượng từ phân vùng OS được. Chính Microsoft cũng cảnh báo phần mềm diệt virus, sao lưu và quản lý đĩa có thể giả định ổ OS là NTFS nên lỗi hoặc chạy sai trên ổ khởi động ReFS, và khuyên kiểm tra công cụ của bên thứ ba trước khi triển khai rộng. Đó là lý do nên thử ReFS boot trên máy lab trước, chứ không bật hàng loạt chỉ vì tên tính năng nghe hấp dẫn.

NVMe gốc bật mặc định đáng chú ý ở chỗ người dùng không phải tự bật

Windows Server 2028 thêm hỗ trợ lưu trữ NVMe gốc, bật sẵn, cùng các giao thức vận chuyển NVMe over TCP và RDMA. Microsoft đặt ba thứ này, cộng với khởi động từ ReFS, vào cùng một nhóm “thành phần hạ tầng” nhằm giúp các khối lượng công việc nặng tận dụng phần cứng hiện đại hơn. Blog của hãng chưa kèm số đo IOPS hay độ trễ cụ thể, nên mức cải thiện thực tế vẫn cần chờ người dùng Insider đo trên cấu hình của họ.

Giá trị thực của tính năng này nằm ở hai chữ “mặc định” và “qua mạng”. Hỗ trợ NVMe over TCP nghĩa là kho lưu trữ tốc độ cao không còn buộc phải dùng card mạng RDMA đắt tiền; còn RDMA dành cho môi trường cần độ trễ thấp nhất. Với doanh nghiệp vừa và nhỏ ở Việt Nam đang cân nhắc thay SAN cũ bằng máy chủ flash, đây là lý do để theo dõi bản preview, nhưng cần đợi số liệu độc lập và danh sách phần cứng tương thích trước khi quyết định mua.

Suy luận AI chạy tại chỗ: phần cứng AMD đến trước, phần mềm vẫn đang hoàn thiện

Microsoft nêu bài toán là AI cần chạy ở đâu: có ứng dụng phù hợp với đám mây, có ứng dụng cần suy luận sát dữ liệu hoặc trong môi trường khách hàng tự kiểm soát. Hãng chia hướng đi thành ba tầng. Ở tầng phần cứng, card AMD Instinct MI350P vào preview từ nửa đầu 2027, áp dụng cho các bản Windows Server đang được hỗ trợ và Windows Server 2028. Ở tầng nền tảng, Microsoft đang phát triển khả năng triển khai và cấu hình môi trường suy luận, quản lý phần cứng tăng tốc và điều hướng yêu cầu mô hình tới đúng môi trường. Ở tầng runtime, hãng đang làm việc để hỗ trợ mô hình mở (open-weight) và tuỳ biến qua Foundry Local, Windows ML, vLLM và Llama.cpp.

Card AMD Instinct MI350P được lắp vào máy chủ
MI350P là card PCIe lắp vào khe máy chủ thông thường, nên doanh nghiệp có thể thêm suy luận AI vào hạ tầng đang có thay vì dựng cụm riêng. Ảnh: StorageReview.

Việc có tên vLLM và Llama.cpp trong danh sách là tín hiệu đáng chú ý, vì đây là hai runtime mà cộng đồng tự chạy mô hình đã quen dùng; Windows Server sẽ cạnh tranh trực tiếp với Linux ở mảng này thay vì chỉ lo phần quản trị. Về an toàn, hãng nhắc đến Microsoft eXecution Containers để cô lập, tích hợp Microsoft Foundry cho kho mô hình và Agent 365 để quản lý danh tính, quản trị tác tử AI. Tuy nhiên toàn bộ phần này mới ở dạng định hướng; các tính năng hybrid intelligence hiện chỉ có cho một số ít khách hàng thuộc chương trình truy cập sớm, và có yêu cầu phần cứng.

Bảo mật dựng sẵn và quản trị theo đội máy chủ thay vì từng máy

Phần bảo mật của bản preview tập trung vào việc giảm công cấu hình ban đầu. Server Core được gia cố sẵn theo mặc định, đi kèm một security baseline mới. Trusted Launch mở rộng cho máy ảo để bảo đảm toàn vẹn khâu khởi động trên cả đội VM, còn hỗ trợ Confidential VM là bước đầu cho các runtime được bảo vệ toàn vẹn trên phần cứng CVM tương thích. Microsoft cũng đầu tư vào quản lý chứng chỉ tự động và mật mã hậu lượng tử (post-quantum cryptography); Intel nói họ kỳ vọng nền tảng Xeon cùng Windows Server 2028 sẽ là nền tảng nhiều khả năng đáp ứng tốt chuyển đổi sang mật mã hậu lượng tử, còn Dell cũng nhắc đến hậu lượng tử khi nói về PowerEdge.

Về quản trị, Intune cho Windows Server đã vào preview, mang các quy trình cấu hình, tuân thủ, ứng dụng và cập nhật quen thuộc tới máy chủ đủ điều kiện và chạy liên tục (persistent). Azure và Azure Arc vẫn là hướng quản lý cho máy chủ sản xuất. Windows Admin Center Virtualization Mode (WAC vMode) đã lên GA. Với đội IT đang quản lý máy khách bằng Intune, đây là bước nối để coi máy khách và máy chủ như một đội thiết bị chung; điều kiện “đủ điều kiện, chạy liên tục” cho thấy chưa phải máy chủ nào cũng dùng được ngay.

Việc nên làm lúc này với người quản trị ở Việt Nam

Windows Server 2028 chưa có giá, chưa có ngày bán và chưa có kênh phân phối Việt Nam, nên chưa có gì để mua hay nâng cấp. Phần đáng làm sớm là dựng một máy lab UEFI/GPT trong chương trình Windows Server Insider để thử hai thứ gây rủi ro nhiều nhất: ReFS boot cùng bộ công cụ sao lưu và diệt virus đang dùng, và ngăn xếp NVMe gốc trên đúng loại SSD của mình. Máy ảo Hyper-V thế hệ 1 và máy chủ đời cũ chạy BIOS legacy sẽ không dùng được ReFS boot, nên kế hoạch thay phần cứng cần tính đến điều đó. Các tính năng AI thì chưa có gì để thử ngoài chương trình truy cập sớm; chờ đến khi MI350P vào preview vào nửa đầu 2027 mới có dữ liệu thực tế để so với phương án chạy Linux.

Nguồn tham khảo: Microsoft Tech Community — Windows Server 2028: A trusted foundation for an evolving enterprise; Microsoft Learn — ReFS Boot Volume Setup for Windows Server (preview); Windows Report; Petri; Neowin

Bài này thế nào?

Hoá đơn của bài này

Tek viết bài này bằng cà phê. Mời Tek một ly nha?

Theo dõi TekCafe: Facebook · YouTube

Bài viết mới nhất