Ventoy 1.1.18 thêm cứu hộ SteamOS, USB đa boot hữu ích hơn cho Steam Deck

Ventoy 1.1.18 đưa ảnh khôi phục SteamOS vào danh sách hệ điều hành có thể thử khởi động từ USB đa boot. Điểm đáng quan tâm không phải là thay thế hoàn toàn Rufus, mà là giảm số lần phải chuẩn bị lại USB khi một ổ có thể chứa nhiều bộ cài và công cụ cứu hộ. Tuy vậy, chính Ventoy ghi rõ hỗ trợ SteamOS recovery vẫn mang tính thử nghiệm.

SteamOS recovery có thể nằm chung USB với các công cụ cứu hộ khác

Với Rufus, người dùng thường ghi một ảnh hệ điều hành lên USB cho mỗi lần sử dụng; quá trình này sẽ định dạng lại ổ. Ventoy hoạt động theo cách khác: cài công cụ lên USB trước, sau đó chép các tệp ảnh tương thích vào phân vùng dữ liệu và chọn ảnh cần khởi động từ menu. Cách dùng này phù hợp với người thường xuyên cài lại máy hoặc mang theo nhiều môi trường cứu hộ, nhưng vẫn cần kiểm tra hướng dẫn riêng của từng ảnh.

Bản 1.1.18 thử nghiệm khả năng boot ảnh khôi phục SteamOS. Nếu tương thích với ảnh và thiết bị cụ thể, người dùng Steam Deck có thể mang bộ phục hồi này cùng các bộ cài Linux hoặc Windows trên một USB thay vì phải xóa ổ để ghi lại mỗi lần đổi công cụ. Đây là lợi ích về cách tổ chức bộ cứu hộ, chưa phải xác nhận rằng mọi ảnh SteamOS và mọi cấu hình Steam Deck đều khởi động ổn định.

Ventoy không xóa khác biệt giữa hai công cụ: Rufus vẫn là lựa chọn thẳng thắn khi chỉ cần tạo một USB cài đặt riêng; Ventoy có lợi thế khi cần giữ nhiều ảnh khởi động cạnh nhau. Với SteamOS, do hỗ trợ còn thử nghiệm, nên giữ một phương án phục hồi khác cho đến khi tự xác nhận ảnh mình dùng hoạt động đúng.

Phân vùng ISO dễ truy cập hơn sau khi khởi động Linux

Thay đổi có ích rộng hơn nằm ở cách Linux nhìn thấy phân vùng lưu ISO. Trước đây, một số môi trường live có thể báo thiết bị đang bận khi người dùng muốn mount phân vùng này. Ventoy 1.1.18 đặt tên device-mapper ổn định là /dev/mapper/VentoyPart và điều chỉnh cơ chế remount để các bản desktop Linux phổ biến có thể mở phân vùng từ trình quản lý tệp.

Tài liệu Ventoy liệt kê các bản đã kiểm tra, gồm Fedora 44/45, Ubuntu 22.04 đến 26.10, Linux Mint 22.3, Debian Live 13.5/13.6, Pop!_OS 24.04 và một số bản khác. Đây là danh sách tương thích do dự án công bố, không phải cam kết cho mọi bản phân phối hoặc mọi cấu hình. Nếu tính năng không tự hoạt động, tài liệu hướng dẫn mount thiết bị qua /dev/mapper/VentoyPart; một số hệ thống có thể cần xử lý thủ công.

Điều này hữu ích khi USB chứa cả bộ cài lẫn driver, tài liệu hoặc công cụ cần mở từ phiên Linux live. Thay vì chỉ boot được vào ISO, người dùng có thêm khả năng truy cập dữ liệu lưu trên phân vùng Ventoy trong cùng môi trường. Bản cập nhật cũng sửa hiển thị biểu tượng ổ đĩa trùng trên một số desktop Linux và cho phép Clonezilla mount phân vùng ISO để truy cập tệp trên USB trong lúc làm việc.

Các bản sửa lỗi hướng tới độ tin cậy, không phải thêm tính năng phô diễn

Danh sách thay đổi còn gồm sửa lỗi boot trên Fedora 45 Beta và Grml 2026.09, lỗi persistence đôi khi không lưu thay đổi trong Ubuntu Desktop, cùng lỗi kiểm tra phiên bản Secure Boot trên Windows/WinPE. Ventoy cũng thêm hỗ trợ ISO tùy biến dựa trên Syslinux và kiểm tra hợp lệ cho các mục Boot Conf Replace trong công cụ cấu hình VentoyPlugson.

Những sửa lỗi này có ý nghĩa với người dùng USB cứu hộ vì công cụ chỉ hữu ích khi boot được đúng lúc cần. Dù vậy, changelog không cho biết từng lỗi ảnh hưởng bao nhiêu người hay mức độ ổn định sau sửa. Người đang phụ thuộc vào một USB khẩn cấp nên thử lại các ảnh và quy trình cần dùng sau khi cập nhật, thay vì chỉ dựa vào tên phiên bản mới.

Người dùng Steam Deck nên cập nhật nhưng vẫn giữ phương án dự phòng

Ventoy là phần mềm miễn phí, nên rào cản chính không nằm ở giá mà ở việc chuẩn bị USB đúng cách và xác nhận khả năng tương thích của từng ảnh. Với người thường xuyên chuyển giữa cài Linux, Windows và công cụ cứu hộ, Ventoy 1.1.18 đáng để thử vì hỗ trợ SteamOS recovery mở rộng thêm một tình huống cho USB đa boot. Người chỉ cần một USB phục hồi Steam Deck đáng tin cậy nên ưu tiên hướng dẫn chính thức của Valve và chưa nên bỏ bản phục hồi riêng chỉ vì Ventoy đã thêm hỗ trợ thử nghiệm.

Giá trị rõ nhất của bản cập nhật là làm USB Ventoy hữu dụng hơn trong môi trường Linux và mở thêm lựa chọn cho người chơi handheld. Còn với SteamOS, nhãn thử nghiệm là giới hạn quan trọng: hãy kiểm tra trên ảnh phục hồi và thiết bị cụ thể trước khi dựa vào nó trong tình huống cần khôi phục máy.

Nguồn tham khảo: Ventoy Development Team, Tài liệu Ventoy về Linux Remount, Linuxiac